Triệu chứng của bệnh Parkinson

4.4285714285714 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 Rating 4.43 (7 Votes)

Parkinson là bệnh thoái hóa thần kinh có tiến triển, gồm nhiều triệu chứng điển hình thuộc vận động hoặc không thuộc vận động. Mỗi trường hợp bệnh sẽ có những triệu chứng khác nhau, tuy nhiên thông thường sẽ bao gồm ít nhất 1 trong số 4 triệu chứng vận động sơ cấp, thêm vào đó là những triệu chứng vận động thứ cấp hoặc triệu chứng không thuộc về vận động khác.

Dưới đây là ba nhóm triệu chứng của bệnh Parkinson mà người bệnh phải đối mặt:

1/. Triệu chứng vận động sơ cấp:

Parkinson đã được phát hiện trên dưới 200 năm và cho đến thời điểm hiện tại các triệu chứng run, chậm chạp hoặc cứng khớp vẫn được xem là dấu hiệu đặc trưng của bệnh. Sự thiếu hụt chất dẫn truyền thần kinh dopamine – 1 chất có vai trò truyền tín hiệu đến phần não kiểm soát vận động và phối hợp gây ra nhiều biểu hiện mất phối hợp và hạn chế vận động:

+ Run khi nghỉ:

Ở giai đoạn đầu của bệnh, khoảng 70% người bệnh Parkinson có hiện tượng run nhẹ ở tay, chân ở một bên cơ thể hoặc có khi run cơ hàm hay mặt. Khởi phát điển hình là run ở một ngón tay. Khác với run do nguyên nhân khác, hiện tượng run do Parkinson thường xảy ra ở một bên cơ thể, lan dần hai bên khi bệnh tiến triển, run ngón tay theo kiểu lắc vẫy. Các chấn động này diễn ra khi cơ bắp được thư giãn, vì vậy biểu hiện này còn được miêu tả là run khi nghỉ đặc trưng của Parkinson. Mặc dù run là dấu hiệu dễ dàng nhận biết nhất, nhưng không phải người bệnh Parkinson nào cũng bắt đầu bằng triệu chứng run.
Xu hướng chúi người về trước – một triệu chứng vận động thường gặp ở bệnh Parkinson

Xu hướng chúi người về trước – một triệu chứng vận động thường gặp ở bệnh Parkinson

+ Chậm vận động:

Chậm chạp trong vận động là một trong nhiều đặc trưng của bệnh Parkinson, thường được dùng để xác định bệnh. Chậm vận động gây khó khăn trong việc thực hiện các sinh hoạt hằng ngày của người bệnh, thậm chí là những công việc rất đơn giản, như cài cúc áo, sử dụng đũa và ngay cả việc vệ sinh răng miệng. Chậm vận động cũng thể hiện ở sự mất các động tác tự nhiên của nét mặt, mất vẻ biểu lộ tình cảm, khó khăn trong thực hiện các hoạt động lặp đi lặp lại như vỗ tay….Ở người bệnh Parkinson, khi giọng nói thay đổi cũng có thể do hiện tượng chậm vận động gây nên, giọng nói người bệnh sẽ tĩnh và trầm hơn.

+ Cứng khớp:

Các vùng cơ khớp ở chi, cổ và thân đều bị tác động do Parkinson và dẫn đến co cứng, cử động khó khăn. Biểu hiện phổ biến nhất là tình trạng đau thắt ở cổ, vai và chân. Đối với những trường hợp bệnh Parkinson, khi mắc các triệu chứng cứng khớp và chậm vận động, người bệnh sẽ khó đung đưa tay khi đi bộ. Đây cũng là một trong nhiều dấu hiệu được dùng trong chẩn đoán bệnh Parkinson.

+ Mất ổn định tư thế:

Tình trạng mất ổn định tư thế được miêu tả là xu hướng không ổn định khi đứng thẳng của người bệnh Parkinson. Vùng não vận động chịu trách nhiệm thăng bằng cho cơ thể bị thiếu hụt chất dẫn truyền thần kinh, làm cơ thể mất phản xạ duy trì khả năng đứng thẳng. Hiện tượng loạn thăng bằng được cho là gây ra từ tình trạng mất ổn định tư thế. Những người bị rối loạn thăng bằng rất khó khăn trong cử động xoay vòng,rẽ hoặc thực hiện chuyển động nhanh. 

2/. Triệu chứng vận động thứ cấp:

Ngoài những triệu chứng vận động điển hình của bệnh Parkinson, một số biểu hiện khác liên quan đến tình trạng cứng cơ hoặc chậm chạp cũng thường xuất hiện ở người bệnh. Khi bệnh tiến triển, người bệnh Parkinson sẽ gặp phải những triệu chứng như “đóng băng”, viết chữ nhỏ hoặc biểu hiện “đeo mặt nạ”.

+ Hiện tượng “đóng băng”:

Thường thể hiện ở dáng đi của người bệnh, đây là một dấu hiệu quan trọng trong bệnh Parkinson. Khi bước chân về phía trước, họ có cảm giác đôi chân như bị ghì vào mặt sàn. Thông thường, tình trạng này chỉ là tạm thời và người bệnh có thể đi bình thường sau khi vượt qua những bước đầu tiên.

“Đóng băng” có thể xảy ra trong những tình huống rất cụ thể, chẳng hạn như khi bắt đầu đi bộ, khi xoay vòng, khi đi ngang qua một vật chắn. Tuy vậy, hiện tượng này hiếm khi xảy ra khi người bệnh di chuyển trên cầu thang. Một số người bệnh xảy ra tình trạng “đóng băng” nghiêm trọng dẫn đến không thể bước đi, làm tăng nguy cơ té ngã về phía trước.

Khuôn mặt vô hồn, không cảm xúc thường thấy ở người bệnh Parkinson

Triệu chứng Micrographia làm người bệnh Parkinson khó khăn trong viết lách.

+ Viết chữ nhỏ (Micrographia):

Là một triệu chứng phổ biến của bệnh Parkinson, đặc trưng bởi tình trạng chữ viết của người bệnh ngày càng nhỏ và các nét càng khít lại, khó đọc, hay thậm chí có thể khiến cho bệnh nhân không thể nào cầm bút viết, vẽ được nữa. Điều này gây nhiều khó khăn cũng như mặc cảm, tự ti cho người bệnh.

+ Hiện tượng “mặt nạ”:

Khi có hiện tượng này khuôn mặt của người bệnh như bị cứng đơ, vô hồn, khó bộc lộ cảm xúc. Điều này có thể xảy ra do giảm chuyển động trên khuôn mặt người bệnh.

+ Tăng tốc không mong muốn:

Do tác động của bệnh Parkinson đến vùng điều khiển cơ bắp, người bệnh có thể sẽ bị loạn vận động, khó khăn trong điều khiển vận tốc. Người bệnh có thể chuyển động hoặc nói quá nhanh chứ không phải quá chậm. Khi không còn kiểm soát được vận động cũng như tốc độ của bản thân, người bệnh Parkinson có thể nói lắp gây khó hiểu hoặc dễ dàng té ngã, gây thương tật nguy hiểm

+ Một số triệu chứng cơ thứ cấp khác: Giảm đung đưa cánh tay, chuột rút, khó nuốt, chảy nước dãi…được cho là những triệu chứng cơ thứ cấp mà người bệnh Parkinson phải đối phó mỗi ngày khi bệnh đã tiến triển nặng hơn.

3/. Triệu chứng không thuộc về vận động:

Hầu hết người bệnh Parkinson đều miêu tả về những triệu chứng vận động hay gặp phải, như run, cứng cơ, chậm vận động,….Bên cạnh đó, họ còn phải đối mặt với cả những triệu chứng không thuộc về vận động, vốn được cho là dấu hiệu cảnh báo bệnh sớm, bao gồm: Rối loạn giấc ngủ, trầm cảm, suy giảm thị lực, suy giảm nhận thức và thậm chí hoang tưởng, áo giác.

Triệu chứng Micrographia làm người bệnh Parkinson khó khăn trong viết lách

Khuôn mặt vô hồn, không cảm xúc thường thấy ở người bệnh Parkinson

Phải làm gì để đối phó giảm triệu chứng bệnh Parkinson:

Trong khi chưa tìm ra cách chữa khỏi bệnh Parkinson, người bệnh cần có kế hoạch quản lý bệnh hiệu quả nhất nhằm giảm các triệu chứng gây khó khăn trong cuộc sống người bệnh. Điều quan trọng người bệnh cần làm, không những giảm triệu chứng vận động mà cả triệu chứng không thuộc vận động cũng cần được cải thiện.

Đối với các triệu chứng vận động, sử dụng thuốc theo đúng chỉ định của bác sỹ là cách cải thiện hiệu quả nhất. Bên cạnh đó, người bệnh nên dùng thêm các sản phẩm hỗ trợ, nhằm tăng hiệu quả điều trị và giảm tác dụng phụ do thuốc gây ra, đồng thời hạn chế tình trạng nhờn thuốc xảy ra phần nhiều ở Parkinson giai đoạn muộn.

Kết hợp chế độ ăn uống khoa học và các bài luyện tập vận động đặc thù sẽ giúp người bệnh cải thiện phần nào các triệu chứng không thuộc vận động khó kiểm soát. Bên cạnh đó, sự động viên và chăm sóc của gia đình luôn là liệu pháp hiệu quả mà người bệnh Parkinson cần nhận được.

Parkinson tuy chưa thể chữa khỏi, nhưng chẩn đoán và điều trị sớm kết hợp cùng sự quan tâm của người thân, sẽ giúp người bệnh chống lại căn bệnh gây nhiều khó khăn này.

DS Đông Tây
Nguồn tham khảo:
http://www.pdf.org/en/symptoms


Gửi bình luận

(Bấm vào đây để nhận mã)